Naar een nieuwe fundering voor social software…

Goeie titel he? Mooie dooddoener, alsof we op een totaal andere manier naar social software moeten kijken… Maar onlangs las ik weer eens een interessant artikel van Ard Huizing over (kort door de bocht) de huidige kijk op informatie- en kennismanagement en zijn perceptie van hoe informatie- en kennismangement een nieuwe, subjectivistische fundering nodig heeft. Vanuit dat perspectief met de titel dus niets mis… Ik vat de rationale van het artikel hier samen (ook voor een eigen samenvatting) en hoop na het lezen van het ‘vervolgartikel‘ nieuwe inzichten op te doen over hoe we met social software zouden kunnen omgaan…


Het artikel gaat in grote mate in op hoe informatie management heden ten dagen vanuit een objectivistische benadering is georganiseerd. De rationale hierachter ligt in de neo-klassieke economie. Een assumptie van neo-klassieke economie is dat een markt efficient is op het moment dat er een groot aantal ‘transactie uitvoerende’ actoren actief zijn. Dit vertalend naar informatie- en kennismanagement geldt de regel dat hoe meer mensen participeren, des te meer informatie en kennis wordt gegenereerd en gebruikt, des te efficienter informatie en kennis wordt gedistribueerd en des te groter de kans is dat deze informatie en kennis productief wordt gebruikt.

De consequentie voor management en organisaties zijn volgens Huizing simpel: maximaliseer de beschikbaarheid, toegankelijkheid en gebruik van informatie en kennis door zoveel mogelijk participanten te betrekken en door barriers of entry te voorkomen. Maar dit is nog steeds vanuit een neoklassiek perspectief geredeneerd. Huizing vertaalt dit scherp naar hoe virtuele communities, of sociale toepassingen als wiki’s of sociale netwerken dit principe hanteren. Principes als de wisdom of the crowds, communities, wikis en sociale netwerken drijven bij de neoklassieke gedachte dat het maximaliseren van participatie per definitie beter is en dat vrijelijke uitwisseling leidt tot meer objectievere en dus een meer accuratere weergave van de werkelijkheid. De vraag is of dat zo is.

Een nieuwe fundering voor informatie- en kennismanagement, wat in dit artikel wordt doorgetrokken naar social software, benadert deze concepten dus niet vanuit een objectivistisch standpunt, maar meer vanuit een subjectivistisch standpunt. Huizing noemt dit ook wel van aanbodgericht, naar meer vraaggericht. Maar daarvoor moeten we een aantal assumpties laten varen:

  1. de prijs bepaalt alle informatie die een koper en verkoper nodig hebben. Er is geen informatie-assymetrie
  2. de prijs voor informatie / kennis is voor iedereen gelijk. De prijs wordt bepaald op basis van opslag, transport en technologische kosten en niet op basis van de waarde die mensen aan informatie / kennis ontlenen
  3. Informatie / kennis waarvan de marginale kosten 0 zijn, zijn onbelangrijk.
  4. Informatiemanagement moet zich niet focussen op de opslag, retrieval, verspreiding, objectificatie en kwantificering van informatie.
  5. relevantie is minder belangrijk dan stiptheid.

De conclusie van het artikel luidt dat de neoklassieke benadering van informatie- en kennismanagement (en feitelijk dus ook social software) zijn eigen bestaansrecht ontkracht: objecten waarvan de marginale kosten 0 zijn, zijn irrelevant. En dus is informatie, en daarmee informatiemanagement irrelevant. Maar toch benaderen we informatiemanagement vanuit ditzelfde objectivistische perspectief.

Maar wat is er dan wel nodig? In dit artikel gaat Huizing daar nog niet direct op in, maar dat laat hij over aan een vervolgartikel. Het kan oneerlijk, onmenselijk en gevaarlijk kan zijn wanneer informatie vanuit een objectivistisch perspectief voor waar wordt aangenomen, terwijl deze in realiteit incomplete en soms inaccurate representaties van de werkelijkheid kunnen zijn.

Ik geloof wel in Huizing’s rationale dat informatie- en kennismanagement (waar ik voor social software een rol zie) vooral aanbod gericht en objectivistisch van aard is. Feitelijk is dit ook een belangrijke rationale van de opleiding die ik heb gevolgd. De vraag is nu: wat zouden we anders kunnen doen op het gebied van social software, met het objectivistisch / subjectivistisch paradigma in ons achterhoofd. Ik hoop daar in een volgende post op terug te komen.

  • Huizing A. (2007), Objectivist by default: why information management needs a new foundation, Primavera working paper, 24p, available online.
  • Huizing A (2007), the value of the rose: rising above objectivism and subjectivism, Primavera working paper, p, available online.


If you enjoyed this post, make sure you subscribe to my RSS feed!